Quẻ 32 · Lôi Phong Hằng

Quẻ Hằng có Chấn là sấm ở trên, Tốn là gió ở dưới. Sấm động thì gió theo, hai thứ luôn đi cùng nhau, là hình ảnh của sự gắn bó lâu dài. Chấn là trưởng nam, Tốn là trưởng nữ, chồng lo việc ngoài, vợ lo việc trong, nên quẻ nói về đạo vợ chồng bền vững, nối sau quẻ Hàm. Chữ Hằng nghĩa là lâu dài, thường hằng. Trình Di giải hằng không phải đứng yên một chỗ, mà là bền theo đạo và biết biến đổi theo thời, như bốn mùa thay nhau mà trời đất vẫn thường còn.

1. Hào 1 · 初六

   浚恆，貞凶，无攸利。

   Tuấn hằng, trinh hung, vô du lợi.

   Mới đầu đã đòi sự bền lâu sâu sắc, cố giữ như thế thì xấu, không có gì lợi.

   Sơ Lục âm ở vị dương, dưới cùng quái Tốn, ứng với Cửu Tứ nhưng còn bị hai hào dương cách trở. Tiểu Tượng nói cái xấu là mới đầu đã cầu sâu. Như mới quen đã đòi hứa hẹn cả đời, hay vừa vào làm đã đòi quyền lợi như người lâu năm, thường khiến người ta ngại. Sự bền vững cần thời gian bồi đắp.

2. Hào 2 · 九二

   悔亡。

   Hối vong.

   Ân hận tiêu tan.

   Cửu Nhị dương ở vị âm, không chính nên lẽ ra có điều hối, nhưng nhờ đắc trung và ứng với Lục Ngũ nên hối tiêu đi. Tiểu Tượng nói đó là vì giữ được đạo trung lâu dài. Như người tính hơi nóng nhưng làm việc gì cũng chừng mực, không thái quá, lâu dần được tin cậy.

3. Hào 3 · 九三

   不恆其德，或承之羞，貞吝。

   Bất hằng kỳ đức, hoặc thừa chi tu, trinh lận.

   Không giữ đức cho bền, có khi phải chịu xấu hổ, cứ thế mãi thì đáng tiếc.

   Cửu Tam dương ở vị dương, chính nhưng quá cương và không trung, ở cuối quái Tốn nên tiến lui không quyết. Lòng hay đổi theo cảnh, Tiểu Tượng nói không giữ được đức thì không chỗ dung thân. Như người nay hứa mai quên, đổi ý liên tục, dần dần không ai muốn giao việc.

4. Hào 4 · 九四

   田无禽。

   Điền vô cầm.

   Đi săn mà không có thú.

   Cửu Tứ dương ở vị âm, không trung không chính, bền bỉ nhưng ở sai chỗ. Tiểu Tượng nói ở lâu nơi không phải chỗ của mình thì làm sao săn được thú. Như người kiên trì bán một mặt hàng ở nơi không có khách, chăm chỉ đến mấy cũng khó thu hoạch. Bền lâu cần đi đôi với đúng chỗ, đúng hướng.

5. Hào 5 · 六五

   恆其德，貞，婦人吉，夫子凶。

   Hằng kỳ đức, trinh, phụ nhân cát, phu tử hung.

   Giữ đức cho bền, giữ chính, với người vợ thì tốt, với người chồng thì xấu.

   Lục Ngũ âm ở vị dương, đắc trung, ứng với Cửu Nhị, đức thuận theo của nó bền nhưng mềm. Tiểu Tượng giải: một lòng thuận theo đến cùng là hợp với người giữ vai phụ trợ, còn người phải định liệu việc nghĩa mà chỉ biết thuận theo thì xấu. Hiểu theo đời nay, người cầm lái việc chung cần cân nhắc theo lẽ phải, không thể như trưởng nhóm gật đầu với mọi đề xuất.

6. Hào 6 · 上六

   振恆，凶。

   Chấn hằng, hung.

   Lấy sự xao động làm thường, xấu.

   Thượng Lục âm ở cuối quái Chấn, chỗ cùng cực của sự động nên không yên được. Tiểu Tượng nói ở trên cao mà cứ xáo động thì chẳng có công gì lớn. Như người quản lý cứ vài tháng lại đổi chiến lược, cả đội mệt mỏi mà kết quả không thành.

Bền lâu là đi tới đều đặn theo một hướng chính, không phải đứng yên hay thay đổi liên tục. Nên giữ vững nguyên tắc gốc, linh hoạt trong cách làm, và kiên nhẫn để thời gian bồi đắp kết quả.

• Quẻ hỗ夬43 · Quải
• Quẻ đảo咸31 · Hàm
• Quẻ đối益42 · Ích
• Quẻ trước咸31 · Hàm
• Quẻ sau遯33 · Độn